Niedawno w Instytucie Śląskim w Opolu uroczyście otwarto Gabinet Książki i Prasy Polskiej w Niemczech. Gabinet powstał z inicjatywy dr Marii Kalczyńskiej - pracownika naukowego Instytutu i wykładowcy Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach oraz Leonarda Paszka. Jest to ich kolejne, po opracowaniu kilku publikacji naukowych na temat mediów polonijnych, wspólne przedsięwzięcie związane z dokumentowaniem polskojęzycznego piśmiennictwa w Niemczech.

Gabinet pełni funkcję archiwum gromadzącego dorobek kulturowy Polaków w Niemczech oraz polsko- niemieckich kontaktów. Do najcenniejszych zbiorów Gabinetu należą książkii czasopisma dipisowskie z lat 1945-1950, wydawnictwa emigracyjne, solidarnościowe oraz najnowsze polonijne i niemcoznawcze. Można tu zajrzeć do około 100 tytułów prasy polonijnej i emigracyjnej z lat 1945-2006, są dokumenty życia społecznego (np. plakaty, zdjęcia z demonstracji solidarnościowych, druki ulotne, korespondencja), książki autorów związanych z emigracją i Polonią w Niemczech oraz multimedia. 

Dotychczas udało się zgromadzić w tej kolekcji kilka tysięcy publikacji, które pochodzą ze zbiorów prywatnych M. Kalczyńskiej i L. Paszka oraz darczyńców ze środowiska niemieckiej Polonii i duchowieństwa. Po opracowaniu zostaną one udostępnione czytelnikom. 

Już teraz zainteresowały one badaczy stosunków polsko-niemieckich oraz organizatorów spotkań literackich, wystaw i prelekcji, którym zapewne będzie sprzyjać specyficzna atmosfera tego miejsca. Gabinet bowiem został tak urządzony, aby każdy czuł się w nim dobrze. Jest wygodna kanapa, fotele, kwiaty, a na ścianie obrazy twórców polonijnych. Wystrój daleko odbiega od tradycyjnej czytelni z rzędem krzeseł i stolików.

W otwarciu gabinetu wzięli udział liczni goście, w tym przedstawiciele duchowieństwa, naukowcy i studenci, bibliotekarze, wydawcy i społecznicy. Gości powitał dyrektor Instytutu prof. Stanisław Senft, a uroczystego poświecenia dokonał biskup opolski Jan Kopiec, pasjonat historii, który pomysłem był zachwycony i przyznał, iż sam będzie ze zbiorów korzystał. 

Uczestnicy spotkania mogli obejrzeć najciekawsze egzemplarze kolekcji oraz zapoznać się z historią ich nabycia. Dyskutowano także o działalności zaprzyjaźnionych z Instytutem Śląskim niemieckich polonofilów - prof. Heinza Kneipa i jego syna dr. Matthiasa Kneipa, których publikacje znalazły się w zbiorach placówki. 

Powstanie Gabinetu Książki i Prasy Polskiej w Niemczech umożliwiło ocalenie i zachowanie dla następnych pokoleń cennych wydawnictw, dokumentów
i pamiątek z życia niemieckiej Polonii, które często nie były należycie wykorzystywane i przechowywane. Staną się one teraz doskonałym materiałem badawczym, ponieważ stanowią świadectwo działalności organizacji i instytucji polonijnych oraz ich wkładu w historię rozwoju kontaktów polsko-niemieckich. 

Rozwój Gabinetu jest zależny od ludzi, dlatego jego twórcy zwracają się do wszystkich osób, organizacji i instytucji polonijnych z prośbą o przekazywanie posiadanych publikacji (książek, czasopism, zdjęć, dokumentów, ulotek itp.) związanych z życiem Polonii i polonofilów w Niemczech oraz wszelkich poloników. Zachęcamy do wsparcia tej inicjatywy. 

Przy okazji inicjatorzy Gabinetu dziękują firmie przewozowej "Sindbad" za to, że podjęła się nieodpłatnie przewozić paczki z książkami do Opola. 

Ratujmy, co się jeszcze da uratować!